10 triệu loài đang sống trên hành tinh trái đất.
Nhưng không loài nào có thể sống sót một mình.
Tất cả sự sống đều phụ thuộc vào các mối liên kết.
Các mối quan hệ phức hợp và không ngờ giữa hàng triệu thực vật và động vật.
Lần này...
rừng mưa nhiệt đới
nơi mà cây hạch Bra-xin to lớn...
có được sự sống nhờ vào chú chuột lang agouti tí hon.
Và các mối quan hệ lạ thường đã tạo ra nhiều sinh vật hơn bất cứ nơi nào trái đất.
Thiên Nhiên Vận Hành Ra Sao
Rừng nhiệt đới
Panama.
Nổi tiếng vì con kênh đào của nó nối biển Caribe ở phía bắc...
với Thái Bình dương ở phía nam.
Đi vòng bên sườn con kênh là một khu vực rừng-mưa rất đặc biệt đang phát triển thịnh vượng.
Con đường bằng ống dẫn dầu.
Nó chạy bên cạnh một ống dẫn dầu cũ có từ Chiến tranh Thế giới 2.
là đường ống mang dầu và cắt xuyên qua rừng-mưa nguyên sơ.
Như rừng-mưa khắp nơi nó có một số lượng khổng lồ các thực vật và động vật.
Chim là loài đặc biệt phong phú ở đây.
Những người tình nguyện lập một kỷ lục thế giới mới ở khu vực này,
khi phát hiện ra 357 loài chim khác nhau chỉ trong 24 giờ.
Khiến nó trở thành Mecca (thánh địa) của những người ngắm chim.
Ngay cả trong một nhóm chim cũng có một lượng khác biệt sửng sốt đang tồn tại.
Chim ruồi (Humming-bird).
Chúng ăn mật hoa và tìm thấy những món ăn có đường không cưỡng lại được.
Chỉ trong riêng gia đình này thôi Panama kiêu hãnh khoe ra 59 loài khác nhau.
Đôi cánh của nó đập 50 lần một giây.
Và cú bay lộn của chúng có nghĩa rằng
chúng có thể phóng tới giữa các bông hoa và bay lượn trong khi chúng kiếm ăn.
Trên thực tế, chúng là một nhóm chim duy nhất có thể bay lùi lại.
Chúng cần những kỹ năng giỏi như thế này
bởi vì chân của chúng nhỏ và yếu đến nỗi chúng không thể đi được.
Nhưng việc bay liên tục có một cái giá,
và những chú chim này phải ăn mỗi 10 phút để duy trì sự sống.
Một sự khác nhau giữa chúng là hình dáng và kích cỡ của mỏ.
Trong khi tất cả chúng ăn ở hoa
thì các mỏ khác nhau cho phép chúng
chuyên biệt hóa trong việc ăn ở các loài hoa có hình dạng khác nhau.
Rừng nhiệt đới trưng bày sự muôn màu trong tất cả các nhóm thực vật và động vật khác nhau.
từ chim ruồi cho đến ếch độc hình mũi tên.
Điều đó được gọi là đa dạng sinh học trong số lượng của của các sinh vật sống khác nhau.
Giá trị to lớn của đa dạng sinh học khiến các khu rừng nhiệt đới trở thành duy nhất.
Vị trí của nó nắm vai trò then chốt.
Các vùng nhiệt đới.
Ở Châu Á, các rừng-mưa bao phủ hàng trăm hòn đảo.
Chúng bao gồm vài nơi xa xôi nhất trên Trái đất.
Ngang qua Ấn Độ Dương: Châu Phi và các rừng-mưa của lòng chảo Congo.
Xa hơn về phía tây, các quốc gia Châu Mỹ và rừng-mưa Amazon.
nuôi dưỡng một dải rộng cây chưa bị tàn phá lớn nhất ở các vùng nhiệt đới này.
Cùng nhau, những khu rừng nhiệt đới hình thành nên một dải băng xanh lục bao quanh địa cầu.
Ở đây trong các vùng nhiệt đới này, hơi nóng và độ ẩm luôn cao khắp quanh năm -
và khí hậu này là chìa khóa đối với đa dạng sinh học.
Lượng mưa rơi ở đây hàng năm là 2.5 mét.
Và độ ẩm quanh quẩn ở 80%.
Thực vật lấy thức ăn bằng cách hóa hợp carbon dioxide và nước trong quá trình quang hợp.
Không thiếu nước có nghĩa là không thiếu quang hợp.
Năng lượng từ mặt trời cung cấp cho phản ứng này.
Ở trên đường xích đạo, những khu rừng này nhận nắng mặt trời dữ dội hơn bất cứ nơi nào khác -
một khoảng thời gian 12 tiếng vào ban ngày, hàng ngày.
Năng lượng của mặt trời được các rừng-mưa giành lại chỉ trong một năm
có thể cấp năng lượng cho California trong khoảng thời gian hơn 2000 năm.
Và năng lượng này cấp nhiên liệu cho quang hợp trên phạm vi chưa được thấy ở bất cứ đâu.
Thực vật trong rừng-mưa thịnh vượng cung cấp vô vàn thức ăn cho các con vật có thể ăn lá cây.
Kiến cắt-lá là loài ăn cỏ chính trong những khu rừng này.
Thức ăn dồi dào cho phép mỗi một tổ chứa nhiều đến 7 triệu cá thể.
Kiến thợ cái thu thập lá suốt cả ngày.
Hàm răng sắc của chúng rung động vào khoảng hơn 1000 lần/giây để cắt từng mẩu lá.
Nhưng kiến cắt-lá không thể tiêu hóa lá cây một mình.
Giờ đây chúng phải chuyển một thứ nặng hơn 3 lần trọng lượng cơ thể trở về tổ.
Chúng tiêu hóa các mẩu lá sâu ở trong tổ.
Các con kiến nhỏ hơn được chuyên biệt hóa cho một ổ nấm ăn những cái lá cây này,
là thứ mà kiến sẽ ăn.
Nông trại nấm này phát triển rất lớn -
cái tổ này có thể to lên bằng một chiếc xe tải.
Con kiến chúa khổng lồ này ở trung tâm của tổ,
để đến 30.000 quả trứng một ngày.
Nhưng điều này bắt đầu một cuộc chiến với thực vật.
Những quả trứng này sẽ hình thành nên nhiều kiến thợ hơn,
là những con sẽ dành cả ngày tấn công lá cây.
Khí hậu này có nghĩa là các rừng-mưa không có mùa đông,
bởi vậy những con vật xâm hại này không bao giờ bị giết đến tuyệt chủng bởi cái lạnh
Đối với những cây này, điều này có nghĩa là tấn công không thương xót.
Chỉ những con kiến cắt-lá này phá hủy 20% lá cây trong vùng này, nơi chúng tàn phá.
Và nhiều hơn nhiều nữa các loài xâm hại thực vật tham gia vào cuộc công kích này.
Châu chấu.
Sâu kèn.
Các loại ốc sên.
Hầu hết mọi lá cây đều chỉ ra dấu hiệu của sự tấn công của các loài xâm hại.
Để có bất cứ cơ hội sống sót nào, các loài thực vật phải tự bảo vệ.
Mỗi một cây đơn lẻ trong rừng-mưa này bắt đầu tham chiến.
Vài cây tiến hóa ra các móc, những cây khác mọc ra những cái gai ghê gớm.
Và vài cây tham gia bằng vũ khí hóa học, với chất độc chứa đầy trong lá.
Những kẻ ăn thực vật đã phải thích nghi để tìm ra một cách giữa những hàng rào bảo vệ này.
Như con lười cái ba ngón này.
Nó có hai chân trước khỏe và dài giúp nó trèo khắp nơi kiếm thức ăn,
cao 20m trong vùng mái vòm.
Các dây chằng buộc chân của nó lại biến vuốt của nó thành những cái móc lớn,
bởi vậy nó có thể treo mình từ một cành cây mà không tiêu tốn nhiều năng lượng.
Cơ thể kỳ quái này đã phát triển thành một sự thích nghi to lớn cho một bữa ăn chuyên biệt.
Nó ăn chỉ vài loại cây.
Những cái lá khó nhằn này chứa chất độc không thể ăn được mà hầu hết các con vật không thể tiêu hóa.
Ruột của nó đã phát triển một hệ thống các túi đặc biệt
để chia thức ăn thành các lớp khác nhau để tiêu hóa
và nó chứa con vi khuẩn chuyên biệt phá hủy được lá cây.
Nhưng việc tiêu hóa có thể mất nhiều tuần.
Điều này có nghĩa nó chỉ có chỗ trống để ăn một lượng lá có ích nhỏ một ngày -
bằng trọng lượng của một quả trứng.
Nó có được ít năng lượng từ bữa ăn này
đến nỗi nó phải giữ việc di chuyển đến một mức tối thiểu.
Điều này giải thích sự chậm chạp nổi tiếng của lũ lười.
Nó đã gần như trở thành một phần của nội thất khu rừng này,
và các sinh vật khác đã bắt đầu chuyển tới.
Nó đã trở thành ngôi nhà lý tưởng cho một khu dân cư của bướm đêm.
Nó trông có vẻ vô hại nhưng lá con lười này đang ăn
cũng khiến nó thành một phần của cuộc chiến của loài xâm hại thực vật.
Cách nó nhìn, cách nó di chuyển, và cách nó ăn
tất cả giúp nó vượt qua được các hình thức bảo vệ của cây này.
Để sống sót trong cuộc chiến này, những kẻ ăn thực vật
cần có một phương thức tấn công chuyên biệt.
Mỗi một cây và con vật xâm hại
đều bị nhốt trong một cuộc chiến đang tiếp diễn, và phải thích nghi, hoặc chết.
Cuộc chiến tranh không ngừng này tạo ra thậm chí thêm nhiều đa dạng sinh học hơn nữa.
Cây nho Passionflower này sử dụng các hóa chất để chiến đấu lại
trút vào lá của nó với cyanide.
Và cyanide mang đến nguy hiểm với côn trùng cũng nhiều như với con người.
Nhưng không phải tất cả côn trùng.
Những con sâu kèn này đang có một cuộc tấn công phản kháng.
Chúng bắt nguồn từ một con bướm Ηeliconius, được gọi là Ηeliconius Doris.
Doris đã tiến hóa một hóa chất riêng biệt trong cơ thể
mà có thể kháng cự được chất cyanide chết người của cây này.
Như một phần thưởng thêm vào, chúng có thể giữ
chất cyanide này trong cơ thể suốt cả cuộc đời,
điều này có nghĩa chúng có độc và rất oan toàn khỏi thú ăn thịt.
Là một trong vài con vật có thể ăn cây nho này,
những con bướm đêm này có nguồn thực phẩm khá nhiều đối với chúng.
Mặt ngược lại là Doris phải chuyên môn hóa để tìm ra một cách để xuyên qua lớp áo giáp của cây nho.
Nó không thể ăn bất cứ thứ gì khác trong khu rừng này,
và sẽ chỉ đẻ trứng trên cây nho này.
Bởi vì các cây có lớp giáp bảo vệ khác có thể chống lại được sự tấn công của nó.
Một loài nho passionflower khác cũng mọc trong cùng một mảnh của rừng-mưa này.
Nó có hơi khác một chút cocktail đầy cyanide.
Nhưng những thay đổi tinh vi này lại làm thành độc tố đối với Ηeliconius Doris.
Một chiến thắng cho cây nho... có lẽ thế chăng?
Ngoại trừ việc trận chiến này không bao giờ kết thúc.
Một cây khác cũng đang chào mời một cơ hội cho một kẻ ăn thực vật khác.
Và một loài bướm Ηeliconius khác cũng đã tiến hóa để chiếm lợi thế.
Hai con bướm khác nhau có hoa văn cánh khác nhau,
nhưng những sự khác biệt quan trọng nhất vẫn tiếp tục bên trong.
Con bướm này có thể đương đầu với một tập hợp các chất độc.
Trận chiến giữa các lớp kháng cự của thực vật và cuộc tấn công bướm đêm không bao giờ dừng lại.
Cuộc chạy đua phát triển vũ trang đã bắt đầu.
Cuộc chạy đua vũ trang này tạo ra kết quả là một sự nảy nở loài khác ở cả thực vật và bướm.
500 loại cây nho khác nhau, và 73 loại bướm Ηeliconius đã tiến hóa.
Mỗi một con bướm đêm thì chuyên ăn trên một hoặc hai cây thức ăn đặc trưng.
Điều tương tự xảy ra giữa thú ăn thịt và con mồi.
Các động vật mồi phải liên tục tiến hóa để tránh khỏi những con thú ăn thịt của chúng.
Vài con sử dụng ngụy trang để trốn.
Những con bướm morpho xanh dương đang cố đe dọa lũ tấn công
bằng cách làm lóe lên đôi cánh sặc sỡ của chúng.
Những con vật khác thì trở lên độc, và quảng cáo chất độc của chúng với những màu rực rỡ.
Những con thú ăn thịt này phải tiến hóa để bắt kịp, và thành công tóm được con mồi.
Việc tiến hóa nọc độc có nghĩa rằng chúng có thể tiêu tốn ít năng lượng hơn trong việc săn đuổi bữa tối.
Vài con thú ăn thịt, như con báo jaguar này, đã tiến hóa để to và khỏe
bởi vậy chúng có thể tóm và giữ được con mồi.
Những con khác, như con bọ ngựa cầu nguyện này, cũng sử dụng ngụy trang.
Nên con mồi của chúng không nhìn thấy chúng cho đến khi quá muộn.
Tất cả những điều này xây dựng lên để biến đổi rừng- mưa nhiệt đới thành một xoáy nước đa dạng sinh học.
Rừng-mưa Nhiệt đới có nhiều loại cây hơn bất cứ khu vực khác trên thế giới.
Và không giống như các rừng khác, cùng loại cây không kết khối cùng nhau -
rừng-mưa đã có một sự pha trộn lẫn lộn giữa các loài cây.
Bởi vì đối với những cây con,
đa dạng sinh học khiến cho rừng-mưa trở thành một nơi nguy hiểm.
Mỗi một cây có một cuộc chiến liên tục với vật xâm hại chuyên biệt của chính nó.
Bởi vậy một cây con lớn lên cạnh cây bố mẹ
sẽ bị tấn công từ những con vật xâm lấn của bố mẹ nó.
Một hạt giống tốt hơn nên xa khỏi cây bố mẹ trước khi nó nảy mầm.
Bao quanh bởi các cây khác nhau với các con vật xâm hại khác nhau,
cây non này có một cơ hội sống sót.
Điều này khuyến khích các loại cây hòa lẫn vào nhau,
hình thành nên một mái vòm khảm bằng các loài khác nhau.
Cây bố mẹ cần giúp đỡ để chuyển hạt giống và cây non của nó quanh rừng.
May thay, vài con vật rừng-mưa mang tính biểu tượng nhất có thể trợ giúp.
Châu Á, và rừng nhiệt đới Borneo.
Ngôi nhà đối với vài loài động vật to lớn nhất trong khu rừng.
Trong dòng sông Kinabatangan - một bầy voi lùn.
Với một chú voi con, được sinh ra chỉ vài tuần trước.
Gần đó, trong khu bảo tồn Sepilok,
một con khỉ con không-đuôi-lông-vàng Arangutan Ape đang bám vào mẹ nó.
Những con nhỏ này sẽ quan trọng đến không ngờ.
Chúng làm phình lên đội ngũ của hai loài hiếm này.
Và cả hai sẽ đóng một vai trò quyết định trong hệ sinh thái này.
Con non Orangutan sẽ lớn lên thành con vật sống trên cây nặng nhất trên thế giới.
Và con voi này sẽ đạt tới gần 2m chiều cao.
Khi trưởng thành, con voi cái này sẽ ăn đến 150kg một ngày
Để tìm đủ thức ăn chúng liên tục di chuyển.
Con con sẽ phải làm việc chăm chỉ để theo kịp với mẹ và cả bầy.
Chúng liên tục nhìn kiếm trái cây.
Các con Orangutan cũng như vậy, ở phía trên.
Bất chấp kích thước của chúng chúng có thể vươn tới hầu hết bất cứ trái cây nào.
Vòi voi có thể ngửi thấy trái cây từ xa hơn cả 1km.
Và chúng sử dụng vũ lực để lấy bất cứ thứ gì ngoài tầm với.
Quả mít, loại quả được-sinh-trên-cây lớn nhất thế giới có thể mọc dài tới cả mét.
Nhiều thứ có thể ăn quả này,
nhưng chỉ thứ nào to, như con voi này, sẽ ăn nguyên cả quả lẫn hạt.
Bộ ruột to lớn của nó sẽ mất 2 ngày để tiêu hóa quả mít đó.
Đến khi đó con đực này có thể đã đi được 6km.
Con Orangutan này đang di chuyển trên một cây sinh quả khác.
Một con đực Orangutan như này có thể di chuyển 3km một ngày trong quá trình tìm kiếm thức ăn.
Vận chuyển hạt giống khi nó đi.
Khi mà cuối cùng chúng chuyển hạt giống qua chỗ khác,
phần còn lại của phân trở thành chất màu cho cây con.
Nó nảy mầm an toàn, xa khỏi nguy cơ đe dọa từ những con vật xâm hại của cây mẹ.
Trong rừng-mưa có nhiều cây nhờ cậy vào các con vật
để rải hạt giống của chúng hơn bất cứ phương pháp nào.
Nhưng với những loài cây bị rải xa và rộng, sự thụ phấn trở thành một thách thức thực sự.
Để tái sản sinh, thực vật phải trao đổi phấn hoa.
Trong những khu rừng hiền hòa mang phấn hoa đến giữa các cây.
Việc này có hiệu quả vì các cây cùng loài mọc gần với nhau.
Nhưng trong rừng-mưa, cây thường mọc ở những khoảng cách rộng lớn và riêng rẽ,
và phía dưới mái vòm rất ít gió thổi.
Những cây mà ở xa nhau như này
phải thuyết phục cái gì đó theo luật tự nhiên mang phấn hoa giữa chúng.
Hoa sản xuất ra mật hoa để cuốn hút các con vật,
nhưng những bông hoa dài của cây này thì giữ mật khỏi tầm với của hầu hết.
Những cánh hoa này đã tiến hóa trong hài hòa với một con vật đặc trưng.
Chim sẻ Sunbird.
Với cái mỏ dài, chú chim trống này có thể vươn tới
sâu trong bông hoa và phấn hoa chà sát lên lông của nó.
Nó cần lấy chỗ mật hoa này vì nó đã tiến hóa để ăn một chút khác.
Những bông hoa này chỉ sản xuất một chút mật hoa tại một thời điểm.
Bởi thế khi nó đã nạp đủ ở đây,
nó sẽ phải tìm ra một cây khác với cùng loại hoa.
Nhưng cách thụ phấn như thế này tạo thành người đưa tin lý tưởng cho cây.
Hàng ngàn loài cây cần những kẻ thụ phấn chuyên nghiệp,
nên nhiều loài động vật đã tiến hóa để phục vụ chúng.
Tất cả sự đa dạng sinh học này tạo ra các mạng quan hệ phức hợp
giữa thực vật và động vật.
Một hệ sinh thái ở Peru cho thấy những sinh vật này
phụ thuộc nhiều thế nào vào nhau để sinh tồn.
Cây hạch Bra-xin.
Một trong những cây cao nhất trong toàn thể khu rừng.
Cái cây hùng mạnh này có được sự tồn tại
nhờ vào một loạt các mối liên hệ không giống thế.
Câu chuyện này bắt đầu với những vỏ hạt này.
Mỗi cây mất một năm để phát triển.
Một khi đã trưởng thành, chúng đổ xuống mặt đất.
Rất nặng và cứng không tin nổi, cái vỏ hạt nằm không suy chuyển.
Các nhà khoa học đã tiến hành các cuộc thử nghiệm
để tìm ra những hạt hạch bên trong được phân tán.
Nhà nghiên cứu gắn những lá cờ hồng vào mỗi hạt hạch với dây câu.
Ông đặt những vỏ hạt lại cùng nhau nên chúng trông vẫn như vậy,
và rồi cẩn thận đặt chúng trở lại trên sàn rừng.
Một con chuột lang agouti xuất hiện,
và con cái này đóng một vai trò quan trọng trong khu rừng này.
Nó chuyên ăn những hạt hạch và hạt cứng.
Các lớp tráng men bện lại bọc lấy răng nó để làm chúng khỏe hơn,
và những cái răng trước sắc nhọn của nó hành động như những cái đục.
Vì hầu như chỉ con vật này với bộ răng đủ khỏe mới mở được cái vỏ dầy này,
hành động của nó đảm bảo sự sống sót của cây hạch Bra-xin.
Lên tới 25 hạt một bó trong mỗi vỏ hạt,
nên nó sẽ không ăn hết chỗ đó một lần.
Những lá cờ đỏ này giờ bắt đầu cuộc chơi.
Nó để dành những hạt hạch đó về sau,
nhưng tốt hơn thế, nó mang chúng đi xa để cất trữ.
Sau tất cả những nỗ lực mở vỏ,
nó không muốn con agouti khác ăn trộm phần thưởng của nó.
Nó mang các hạt hạch xa khỏi vỏ hạt và giấu chúng khỏi tầm mắt.
Nó thậm chí còn che phủ cả dấu vết của nó.
Nó trở lại chỗ vỏ hạt để lấy tiếp, nhưng nó phải dời bỏ cuộc cạnh tranh dữ dội.
Bất chấp những nỗ lực hết sức,
con agouti khác thường tìm thấy các hạt hạch được giấu của nó.
Con đực này sẽ mang hạt hạch đi xa và chôn nó ở nơi nào khác.
Kết quả là, các hạt giống được mang thậm chí xa hơn khỏi cây bố mẹ.
Các nhà khoa học tìm thấy các lá cờ hồng trải khắp khu rừng.
Con agouti này sẽ trở lại để ăn hạt hạch đã chôn khi thực phẩm trở nên khan hiếm.
Nhưng, giống như lũ sóc, chúng luôn có được một ít.
Bởi sự trùng khớp ngẫu nhiên này - điều này tạo ra kết quả
là một góc làm vườn hoàn hảo cho cây hạch Bra-xin.
Và đảm bảo rằng các hạt hạch Bra-xin trên thực đơn cho các thế hệ tương lai của agouti.
Nhưng mạng liên kết này không kết thúc ở đó.
Cây hạch Bra-xin cũng phụ thuộc vào cây phong lan này -
bởi vì nó nuôi sống một loài ong rất quan trọng.
Như nhiều cây, phong lan sản xuất ra những bông hoa thanh tú này
để hấp dẫn các con thụ phấn.
Ong phong lan, và rất đặc trưng chỉ ong phong lan đực.
Hầu hết ong ăn mật hoa và thu thập phấn hoa.
Nhưng con này săn nước hoa.
Con đực này thu thập một lượng dầu tiết ra
với bộ chân trước được thích nghi đặc biệt của nó,
bằng chà sát chúng trên bề mặt hoa.
Rồi nó chuyển chỗ dầu thơm này đến những cái túi đặc biệt trên chân sau.
Và con ong bé xíu này sẽ bay nhiều dặm để tìm các loại nước hoa phong lan riêng biệt.
Nó thu thập dầu thơm vì những con ong đực cạnh tranh với những con cái khứu giác.
Chỉ có ong phong lan đực cần thu thập dầu thơm,
nên chỉ có con đực mới thụ phấn hoa phong lan.
Những con cái thụ phấn một loạt những loài cây khác hoàn toàn khác.
Một cây lớn hơn nhiều.
Cây hạch Bra-xin.
Một năm một lần, chóp các cành của cây hạch Bra-xin
phô bày ra những bông hoa màu trắng.
Mỗi bông chỉ kéo dài một ngày và mùi thơm hấp dẫn các con côn trùng từ khắp tất cả khu rừng.
Bao gồm cả các con ong phong lan cái.
Mật hoa giấu dưới một cánh hoa được thích nghi đặc biệt.
Chỉ có ong phong lan cái đủ to và khỏe để mở cánh hoa và thụ phấn cho hoa.
Con ong mật này không có đủ sức mạnh để mở khóa bông hoa ra.
Những nỗ lực để trồng trọt các cây hạch Brazl thất bại.
Thiếu sự đa dạng các cây phong lan, ong phong lan không sống sót được.
Với chẳng có gì để thụ phấn hoa hạch Brazil rất ít hạt có thể được sản xuất ra.
Bởi vậy hầu như tất cả hạt hạch Brazil đều đến từ các hệ sinh thái rừng-mưa hoang dã.
Một nửa các loài trên thế giới được tìm thấy ở các rừng-mưa,
và các mối quan hệ không đếm hết được giữa chúng,
đã làm rừng-mưa trở thành hệ sinh thái phức hợp nhất trên hành tinh này.
Những mạng quan hệ này, nhiều trong chúng chúng ta sẽ không bao giờ nhìn thấy hoặc hiểu được,
có nghĩa rằng các con vật không đơn giản là sống trong rừng-mưa,
chúng chính là rừng.
Các khu rừng không có những con vật như Orangutan, Agout hoặc chim ruồi
sẽ là những hệ sinh thái tan vỡ.
Khu rừng này cần những con voi này,
cũng nhiều như những con voi này cần khu rừng.
Biên dịch: Alohab - Viettorrent subteam vinhtuyman@yahoo.com Edited by Kael - Admin VT subteam